ไดอะแฟรม (Diaphragm) คือชื่อเรียกของวัสดุที่มีลักษณะเป็นแผ่นยางยืดหยุ่น เช่น ยางธรรมชาติ ยางสังเคราะห์ หรือเทฟลอน (PTFE) บทบาทของไดอะแฟรมคือการควบคุมของเหลวหรือก๊าซในงานอุตสาหกรรมต่าง ๆ ผ่านการทำหน้าที่ปิดกั้นหรือควบคุมการไหลผ่านของเหลวในท่อหรือวาล์ว ความพิเศษของไดอะแฟรมนอกเหนือจากเรื่องความยืดหยุ่นที่ช่วยให้สามารถปรับเปลี่ยนรูปร่างตามแรงดันหรือการควบคุมการไหลได้อย่างมีประสิทธิภาพแล้ว มันยังสามารถปิดกั้นหรือปิดผนึกอุปกรณ์ได้อย่างเนียนสนิท ช่วยป้องกันการรั่วไหลของของเหลวและก๊าซในระบบที่มีแรงดันสูงได้ อีกทั้งทนทานต่อสารเคมีที่มีฤทธิ์รุนแรงได้ด้วย เมื่อประกอบเข้ากับเรื่องการดูแลรักษาที่ง่าย สะดวก ไม่ซับซ้อน ก็ทำให้ไดอะแฟรมกลายเป็นตัวเลือกสำคัญในฐานะของอุปกรณ์ควบคุมของเหลวและก๊าซที่ขาดไม่ได้ในวงการอุตสาหกรรม
คำว่า ‘ไดอะแฟรม’ เป็นเพียงคำเรียกแบบรวม ๆ เท่านั้น แต่ในความเป็นจริง ไดอะแฟรมยังถูกแบ่งออกเป็นหลายลักษณะและหลายประเภท เพราะถึงแม้จะมีหน้าที่ในการควบคุมของเหลวเหมือนกัน แต่ก็ทำงานต่างกันออกไป โดยในปัจจุบัน วงการอุตสาหกรรมจะพูดถึงอุปกรณ์ที่เรียกว่าไดอะแฟรมเป็นสามแบบใหญ่ ๆ ได้แก่ แผ่นไดอะแฟรม ปั๊มไดอะแฟรม และวาล์วไดอะแฟรม ซึ่งในบทความนี้ เราจะพาทุกคนไปรู้จักกับบทบาทสำคัญของไดอะแฟรมรวมหน้าที่ของไดอะแฟรมแต่ละแบบว่าคืออะไร และใช้งานอย่างไรบ้าง เพื่อช่วยให้ทุกคนสามารถเข้าใจวิธีการทำงานของอุปกรณ์ชิ้นนี้ และสามารถเลือกซื้อได้อย่างถูกต้อง
เข้าใจ 3 รูปแบบและหน้าที่ของไดอะแฟรมที่ถูกนำมาใช้งานในวงการอุตสาหกรรม
- แผ่นไดอะแฟรม (Diaphragm Plate)
แผ่นไดอะแฟรมเป็นส่วนประกอบสำคัญในปั๊มไดอะแฟรม สามารถแบ่งและเลือกใช้งานได้ตามคุณสมบัติของวัสดุที่ใช้ผลิต โดยวัสดุแต่ละประเภทก็จะส่งผลให้ไดอะแฟรมมีคุณสมบัติแตกต่างกันออกไป เช่น ไดอะแฟรมที่ผลิตจาก SANTOPRENE วัสดุเทอร์โมพลาสติกอีลาสโตเมอร์ (TPE) ที่ผสานคุณสมบัติยางและพลาสติก ก็จะทนต่อกรด-ด่างเจือจาง น้ำมันตัดกลึง และน้ำเค็ม
ส่วนไดอะแฟรมที่ผลิตจาก HYTREL เทอร์โมพลาสติกโพลีเอสเตอร์ที่ยืดหยุ่น ก็จะทนต่อการเสียดสีและน้ำมัน ใช้กับของเหลวที่มีค่าเป็นกลาง ยังมี ไดอะแฟรมแบบ VITON ฟลูออโรอีลาสโตเมอร์ที่ทนการกัดกร่อน ก็จะเหมาะสำหรับการนำไปใช้ในอุตสาหกรรมที่ต้องสัมผัสกับน้ำมันเชื้อเพลิงและสารไฮโดรคาร์บอน และตัวอย่างสุดท้ายคือ ไดอะแฟรมที่ผลิตจาก PTFE (Teflon) ก็จะทนต่อสารเคมีและตัวทำละลายรุนแรง จึงเหมาะสำหรับอุตสาหกรรมเคมีหนัก เป็นต้น - ปั๊มไดอะแฟรม (Diaphragm Pump)
ปั๊มไดอะแฟรม เป็นปั๊มที่ใช้แรงดันลมขับเคลื่อน ทำงานด้วยการบีบ-อัดเป็นจังหวะผ่านแผ่นไดอะแฟรมสองฝั่งที่ผลัดกัน ดูดและดันของเหลว เหมาะสำหรับสูบจ่ายของเหลวที่มีความหนืด เช่น น้ำมัน สารเคมี กรด-ด่าง และของเหลวที่มีตะกอน โดยปั๊มไดอะแฟรมจะมีให้เลือกหลายประเภทมาก ๆ ยกตัวอย่างเช่น ปั๊มไดอะแฟรมแบบคู่ (Double Diaphragm Pump) ปั๊มไดอะแฟรมแบบขับเคลื่อนด้วยลม (Air Operated Diaphragm Pump) ปั๊มไดอะแฟรมแบบใช้มือขับเคลื่อน (Hand Operated Diaphragm Pump) ปั๊มไดอะแฟรมระบบไฮดรอลิก (Hydraulic Diaphragm Pump) และ ปั๊มไดอะแฟรมระบบไฟฟ้า (Electric Diaphragm Pump) เป็นต้น
สำหรับข้อดีของปั๊มไดอะแฟรมคือเรื่องของความทนทานต่อสารเคมี ไม่เกิดประกายไฟ น้ำหนักเบา ทำงานเงียบ และรองรับการสูบของเหลวหลากหลายชนิดได้ดี ขณะที่ข้อเสียคือไม่เหมาะสำหรับของเหลวที่มีความหนืดมาก การดูดของเหลวอาจน้อยกว่าปั๊มชนิดอื่น และต้องการการบำรุงรักษาที่ซับซ้อน การเลือกใช้งานต้องพิจารณาวัสดุ เช่น ตัวเรือนปั๊มที่อาจทำจาก PP, อะลูมิเนียม หรือสเตนเลส และแผ่นไดอะแฟรมที่รองรับสารเคมีหลากหลายเพื่อประสิทธิภาพสูงสุดในระบบอุตสาหกรรม - วาล์วไดอะแฟรม (Diaphragm Valve)
วาล์วไดอะแฟรม คืออุปกรณ์ควบคุมการไหลของของเหลวในระบบท่อน้ำ โดยใช้แผ่นยางไดอะแฟรมที่ยืดหยุ่นและสามารถเปิด-ปิดได้ผ่านกลไกการกดหรือปล่อยลิ่ม ซึ่งเหมาะสำหรับงานที่มีแรงดันต่ำหรือความหนืดสูง ตัววาล์วไดอะแฟรมจะมีหลายรูปแบบขึ้นอยู่กับวัสดุ เช่น โลหะ พลาสติก หรือ uPVC สามารถเลือกได้เพื่อให้เหมาะกับการใช้งานในสภาพแวดล้อมต่าง ๆ เช่น ระบบน้ำเสีย งานอุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องกับสารเคมี งานที่มีการกัดกร่อน หรือการขนส่งของเหลวที่มีฤทธิ์รุนแรง
นอกเหนือจากการเลือกผ่านวัสดุแล้ว วาล์วไดอะแฟรมยังแบ่งออกเป็นสองประเภทหลัก ได้แก่ แบบ Seals สำหรับควบคุมการไหลที่ละเอียด และแบบ Straight-Through สำหรับการเปิด-ปิดเต็มรูปแบบ และยังมีการออกแบบแบบพอร์ตหลายทางเพื่อความยืดหยุ่นในระบบซับซ้อนด้วย สำหรับข้อดีของวาล์วไดอะแฟรมคือเรื่องของความทนทานต่อสารเคมี ความเสถียรในอุณหภูมิสูง-ต่ำ และความแม่นยำในการควบคุมการไหล จึงได้รับความนิยมในอุตสาหกรรมต่าง ๆ เช่น การบำบัดน้ำ โรงงานผลิตเคมีภัณฑ์ โรงไฟฟ้า และโรงงานอาหาร วัสดุที่ใช้ในวาล์ว เช่น PVDF, EPDM และ Viton ช่วยเพิ่มความสามารถในการทนต่อการเสียดสีและสารเคมี ทำให้วาล์วไดอะแฟรมเป็นทางเลือกที่ตอบโจทย์ทั้งด้านประสิทธิภาพและความปลอดภัยในระบบท่อที่หลากหลาย
ไดอะแฟรมมีบทบาทสำคัญมาก ๆ ต่อการควบคุมของเหลวและก๊าซในวงการอุตสาหกรรมต่าง ๆ ซึ่งไดอะแฟรมทั้งสามรูปแบบก็ล้วนแล้วแต่มีหน้าที่ต่างกัน โดยแผ่นไดอะแฟรม (Diaphragm Plate) จะเป็นองค์ประกอบสำคัญให้กับปั๊มและวาล์วไดอะแฟรม ส่วนปั๊มไดอะแฟรมก็จะทำหน้าที่สูบจ่ายของเหลวด้วยแรงดัน ในขณะที่วาล์วไดอะแฟรมก็จะเข้ามาทำหน้าที่ควบคุมการไหลของของเหลวและก๊าซในระบบท่อ
ซึ่งถ้าใครอ่านมาถึงตรงนี้และเข้าใจรูปแบบ ลักษณะ บทบาท และหน้าที่การทำงานของไดอะแฟรมแล้ว และกำลังมองหาบริษัทผู้เชี่ยวชาญด้านการผลิตไดอะแฟรมคุณภาพเยี่ยมอยู่ บริษัท เฟยซิน เอ็นเตอร์ไพร์ส จำกัด ของพวกเราก็พร้อมผลิตและให้คำปรึกษาเกี่ยวกับไดอะแฟรมตลอดเวลา รับประกันคุณภาพด้วยประสบการณ์กว่า 30 ปี พร้อมทีมงานผู้เชี่ยวชาญ
สนใจสั่งซื้อสินค้า - สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม ติดต่อเรา
บริษัท เฟยซิน เอ็นเตอร์ไพร์ส จำกัด
ที่อยู่ : 234/53-54 ซ.สุขสวัสดิ์ 78 หมู่ 6 ถ.สุขสวัสดิ์ ต.ในคลองบางปลากด อ.พระสมุทรเจดีย์ จ.สมุทรปราการ 10290
Tel : 02-463-9569, 02-463-9570, 02-817-8502
Fax : 02-463-9571, 02-817-8255
E-mail : info@fsrubber.com
Line ID : @fsrubber